عصر رسانه - روزنامه صبح ایران

۱۴۰۳-۰۵-۰۱ ۰۷:۳۶

تاثیرثبات بورس در بهبود اقتصاد کلان

نقش و جایگاه بازار سرمایه در ایجاد مشارکت اقتصادی مردم کجاست و تا چه اندازه مورد توجه قرار گرفته است. نگاه نمادین به بورس در چند دهه اخیر نشان می‌دهد فراز و نشیب‌های غیرمعمول و گاها دستکاری شده بازار سرمایه ایران بیش از اینکه نمایش واقعی از ریسک‌های معمول را به تصویر بکشد، گویای روند استهلاک آور و رخوت‌انگیزی بوده که فرار سهامداران را بر قرار آنها تحمیل کرده است. گرچه ریسک پذیری این بازار در جهان به یک شاخصه ثابت تبدیل شده ، اما آوردن این استناد که سواد حضور در بورس و توجه به عوامل بنیادی می تواند در موفقیت هر سهامدار و سرمایه‌گذاری موثر باشد همه آنچه که در بازارهای مالی ایران می‌گذرد نیست.

دقیق‌تر و شفاف‌تر اینکه این بازار هم مانند بازارهای دیگر در ایران زیر سایه رانتی‌ها و کسانی بوده که با رفت و آمدهای ناگهانی توانسته‌اند سوار بر هیجان مردم جیب خود را پر کنند. این رویه در دهه‌های گذشته حتی این شائبه را ایجاد کرد، دولت‌ها برای جبران کسری بودجه و فشارهای اقتصادی که با آن دست به گریبانند به ایجاد هیجان و تامین منابع خود فکر کرده‌اند. نقاط سیاه در بوریس ایران کم نیست. تشویق بی پایه و تفکر مردم به حضور در بازار سرمایه برای عبور از تحریم‌ها و تکانه‌های شدید در بازار طلا و ارز که در دولت گذشته اتفاق افتاد نمونه‌ای بود که سرمایه‌ها خرد را نابود کرد. اما ماجرا ای کاش به همین جا ختم می‌شد. بعد از شعارها و وعده‌ها در دولت جدید نیز اتفاق بهتر و شایسته‌تری رقم نخورد. در حالیکه یکی از شعارهای انتخاباتی در سال ۱۴۰۰ بهبود شرایط بورس و بازگشت سرمایه‌های مردم از طریق رونق آن بود، این بازار چندین بار از مسیر رانت اطلاعاتی سرمایه‌های بزرگ و تاثیرگذار تحت تاثیر فرار سرمایه و ضررهای هنگفت سهامداران خرد قرار گرفت. موضوع نرخ خوراک پتروشیمی‌ها و مسائلی از این دست که با تکرار مکرر موجب ریزش‌های ناگهانی شاخص کل و خالی شدن بازار شد، رونق مقطعی را از بورس گرفت. کاهش شدید ارزش معاملات، رفتن پول‌های هوشمند و دست‌اندازی صندوق‌های وابسته به مراکز پولی و بانکی به سرمایه‌های مردم موجب شد نگاه مردمی با کدورت و پرهیز بیش از پیش مواجه شود. این نکات از بایگانی اتفاقات یک دهه اخیر در بورس فقط به این دلیل به نگارش درآمد که یادآوری مهمی باشد، چراکه نامگذاری امسال در خصوص تولید و مشارکت همگانی بی ارتباط با سرمایه‌گذاری در بازار سرمایه و سهامداری مردم نیست. کارکرد بازار سرمایه در خصوص تامین مالی بنگاه‌های مولد و بخش‌های تولیدی کشور شاید یکی از مهمترین مولفه‌های توسعه آگاهانه باشد که این امکان را برای دولت مهیا می‌کند با جذب نقدینگی، تولید را در مسیر رونق و رشد قرار دهد. این ظرفیت که در شعارها و تئوری‌ها بازگو شده، اما هیچگاه به عمل نرسیده، در طوفان حوادث سیاسی و اقتصادی کشور دچار تلاطم‌های عجیب و غریب است. بورس ایران مرغ عروسی و عزاست. چه وقتی سایه جنگ و تنش بر کشور گسترده می‌شود و چه زمانی که موضوع رفع تحریم‌ها و گشایش‌های سیاسی و اقتصادی در ایران نقل محافل است، بازار سرمایه از حرکت‌های پرشتاب و هیجانی منفی در امان نیست. حتی زمانی که این بازار بزرگ حرکت رو به جلو را آغاز می‌کند نیز رنگ و لعاب یک صعود واقعی و متکی بر عوامل مهم اقتصادی و بنیادین را تجربه نمی‌کند، چراکه بورس تبدیل به یک اهرم مالی برای گروه‌های سیاسی، اتصادی و حتی دولت‌ها شده است. هیچکس بازار سرمایه را از مسیر تقویت تولید و هدایت نقدیگی به سوی مولدها و توسعه کشور ارزیابی نمی‌کند. این مسیر فقط در حد تئوری‌های یک بار مصرف و مقطعی پیگیری شده است. تردیدی نیست که بازار سرمایه در ایران، هر چه که هست و هرچه که می‌نمایاند، تصویر کاملی از آن چیزی است در کل فرایند اقتصاد کشور می‌بینیم. بدون تردید بهبود وضعیت بورس و شرایط با ثبات آن حتما نماینده تغییر وضعیت در اقتصاد کلان کشور خواهد بود. اگر روزی این اتفاق خوشایند رخ دهد!

علی اصغر سلیمانی (سردبیر)

دیدگاهتان را بنویسید

نشانی ایمیل شما منتشر نخواهد شد. بخش‌های موردنیاز علامت‌گذاری شده‌اند *

پذیرش آگهی

چاپ انواع آگهی روزنامه های کثیرالانتشار

پاسخگویی 24 ساعته

پذیرش تلفنی 66973817-021