در بخش سخنرانیهای این برنامه، سید عباس دعایی (موسس، طراح و مجری جایزه «آینهدار دوران») به قرائت پیشینهای از فعالیتها تا رسیدن به برنامه «به نام ایران» پرداخت.در ادامه اما مهدی اولیایی مقدم (پژوهشگر زبان و ادبیات فارسی) گفت: آن چیزی که امروز نام ایران را تداعی میکند، بیش از هر چیزی در گرو فرهنگ ایرانی است؛ یعنی آن متاعی که ما تا کنون به بازار جهانی عرضه کردهایم، مظاهر فرهنگی ایران بوده است که بهترین مظهر آن ادبیات فارسی است. ماده و چکیده ادبیات فارسی هم زبان فارسی است.او اضافه کرد: در واقع آن چیزی که رشته پیوند فرهنگ ایران طی هزارهها بوده و فرهنگ و ملیت چند قومیتی ما را از نخستین مهاجرت اقوام آریایی به فلات ایران کنار هم در نگه داشته است، بیتردید زبان است. ما ملتی بودیم که از همان طلوع خود چند قومیتی محسوب میشدیم. با ورود آریاییها به فلات ایران دست کم دو سه قوم آریایی معروف پارسها، مادها و پارتها در این قلمرو میزیستند نه اینکه با هم برخورد نداشتند ولی به هر حال گواه این است که ملیت ما چند قومیتی است و ما برای فهم هم دیگر طی ادوار و قرون نیازمند وسیلهای بودیم که ما را به هم نزدیک کند.