به گزارش روابط عمومی معاونت بهداشت وزارت بهداشت، درمان و آموزش پزشکی، ال‌نینو پدیده‌ای طبیعی است که بر اثر افزایش غیرمعمول دمای آب‌های سطحی در بخش مرکزی و شرقی اقیانوس آرام شکل می‌گیرد و می‌تواند الگوهای آب‌وهوایی مناطق مختلف جهان از جمله ایران را تحت تأثیر قرار دهد.
این پدیده که معمولاً هر دو تا هفت سال یک‌بار رخ می‌دهد، ممکن است در برخی مناطق کشور با افزایش بارش‌های پاییزی و زمستانی و احتمال وقوع سیلاب همراه باشد؛ هرچند شدت و گستره تأثیرات آن به شرایط اقلیمی هر منطقه بستگی دارد.
افزایش خطر بیماری‌های منتقله از آب پس از سیلاب
یکی از مهم‌ترین پیامدهای بهداشتی بارندگی‌های شدید و سیلاب، احتمال آلودگی منابع آب آشامیدنی و افزایش خطر ابتلا به بیماری‌های منتقله از آب از جمله اسهال حاد، وبا و هپاتیت A است.
همچنین تغییرات دما و رطوبت می‌تواند شرایط فعالیت و گسترش برخی ناقلین بیماری‌ها از جمله پشه آئدس را در مناطق مستعد تحت تأثیر قرار دهد و احتمال انتقال بیماری‌هایی مانند تب دنگی را افزایش دهد.
استان‌های خوزستان، هرمزگان، سیستان و بلوچستان و کرمان از جمله مناطقی هستند که با توجه به شرایط اقلیمی و احتمال وقوع سیلاب‌های محلی، توجه به مخاطرات ناشی از آلودگی آب و بیماری‌های منتقله توسط ناقلین در آن‌ها اهمیت بیشتری دارد.
پیامدهای ال‌نینو برای سلامت جسم و روان
مخاطرات اقلیمی مرتبط با ال‌نینو تنها به بیماری‌های عفونی محدود نمی‌شود. وقوع سیلاب، خشکسالی یا موج‌های گرما می‌تواند موجب تشدید بیماری‌های قلبی و تنفسی، افزایش مشکلات ناشی از گردوغبار و ایجاد فشارهای روانی در جمعیت آسیب‌دیده شود.
همچنین آسیب به منابع آب و محصولات کشاورزی ممکن است امنیت غذایی گروه‌های آسیب‌پذیر را تحت تأثیر قرار دهد.
کودکان زیر پنج سال، سالمندان، زنان باردار، بیماران مبتلا به بیماری‌های مزمن و ساکنان مناطق سیل‌خیز از جمله گروه‌هایی هستند که در مواجهه با این مخاطرات نیازمند مراقبت بیشتری هستند.
ضرورت آمادگی مراکز بهداشتی و درمانی
وقوع حوادث اقلیمی شدید می‌تواند علاوه بر افزایش مراجعات به مراکز درمانی، موجب اختلال در دسترسی به خدمات سلامت، آسیب به زیرساخت‌های بهداشتی، قطع برق و اختلال در زنجیره سرد واکسن و تأمین دارو و تجهیزات شود.
از این رو، تقویت نظام مراقبت بیماری‌ها، پایش کیفیت آب آشامیدنی، آمادگی مراکز ارائه خدمات سلامت، تأمین اقلام ضروری و توسعه سامانه‌های هشدار زودهنگام از مهم‌ترین اقدامات برای کاهش پیامدهای احتمالی این پدیده به شمار می‌رود.
معاونت بهداشت وزارت بهداشت بر اهمیت آموزش عمومی درباره مصرف آب سالم، رعایت بهداشت فردی و محیطی پس از سیلاب و توجه ویژه به گروه‌های آسیب‌پذیر تأکید دارد.
آمادگی پیش از وقوع حوادث، شناسایی مناطق پرخطر و هماهنگی میان دستگاه‌های مسئول می‌تواند نقش مؤثری در کاهش آسیب‌های بهداشتی و حفظ تداوم خدمات سلامت در شرایط بحرانی داشته باشد.
