دومین بخش گفتوگوی تلویزیونی رئیسجمهور با مردم، بر تشریح نقشه راه دولت برای اصلاحات ساختاری در اقتصاد متمرکز بود؛ اصلاحاتی که از حوزه انرژی و نظام بانکی تا سیاستهای یارانهای، خصوصیسازی، مدیریت بنگاههای دولتی و توسعه زیرساختهای حملونقل را در بر میگیرد.
به گزارش عصررسانه، رئیسجمهور در این بخش با اشاره به شرایط دشوار ناشی از تحریم، جنگ و محدودیتهای اقتصادی، تأکید کرد که دولت اصلاحات را ضرورتی اجتنابناپذیر برای آینده کشور میداند.پزشکیان همچنین با تشریح اقدامات دولت در توسعه انرژیهای تجدیدپذیر، اصلاح نظام پرداخت یارانهها، حذف زمینههای رانت و فساد، ادامه اصلاح نظام بانکی و واگذاری واقعی بنگاههای اقتصادی، بر نقش همراهی مردم و هماهنگی میان قوا در پیشبرد این برنامهها تأکید کرد و گفت که هدف نهایی دولت، برقراری عدالت، افزایش کارآمدی و عبور پایدار از ناترازیهای اقتصادی و انرژی است.
وی در بخش دوم گفتوگوی تلویزیونی گفت: دولت را در شرایطی تحویل گرفتیم که توضیح آن مفصل است، اما برآیند وضعیت این بود که در زمستان باید با قطعی برق، آب و گاز مواجه میشدیم. مجموع ذخایر انرژی ما یک میلیارد و ۲۰۰ میلیون لیتر بود و میگفتند این ذخایر تا آبان بیشتر دوام نمیآورد. پس از آن، دیگر سوختی نداشتیم که نیروگاههایمان را با آن بچرخانیم. کمبود گاز هم داشتیم و بحث این بود که در زمستان، هم برق نخواهیم داشت و هم گرمایش با مشکل مواجه خواهد شد؛ اما با همکاری، همراهی و مدیریت، این اتفاق نیفتاد.باز هم وقتی از وفاق صحبت میکنم، منظورم همین مردم هستند. این مردم بودند که در مصرف برق و گازشان بسیار به ما کمک کردند. ما نیز تلاش کردیم نیروگاههایمان را تقویت کنیم. همین پنلهای خورشیدی که راهاندازی شدهاند، اکنون نزدیک به هفت هزار مگاوات وارد مدار کردهاند. هفت هزار مگاوات، یعنی حدود هفت میلیارد دلار؛ پولی که ما نداریم، اما این ظرفیت وارد مدار شده و در حال توسعه است.
وی تصریح کرد: این اقدام، از یک طرف مشکل انرژی ما را حل میکند و هر روز نیز در حال گسترش است. با وجود جنگ، درگیری و محاصرهای که وجود دارد، قرار بود ۳۰ هزار مگاوات پنل خورشیدی احداث کنیم، اما با مشکلاتی که داشتیم نتوانستیم به هدفی که میخواستیم برسیم. البته در قانون برنامه، در مجموع ۱۲ هزار مگاوات برای پنج سال پیشبینی شده است؛ اما ما اصلاً بهدنبال این نیستیم که فقط به همان میزان تعیینشده در قانون برسیم. بهدنبال آن هستیم که تا جایی که ظرفیت و توان داریم، مشکل انرژی خود را از طریق انرژی پاک حل کنیم؛ زیرا اکنون سوختی را که در حقیقت ارزان در اختیار داریم، هدر میدهیم، هوا را آلوده میکنیم و در نهایت با کمبود نیز مواجه میشویم.
وی درباره ناترازیهای موجود و سفره مردم گفت:آنها انتظار داشتند کشور، بهدلیل همین فشارهایی که وارد کردهاند، سقوط کند. این روند طی سالها اتفاق افتاده و چندان هم به این دولت یا آن دولت مربوط نبوده است. آنها همواره این فشارها را وارد کردهاند و اقتصاد ما را روزبهروز در محاق قرار دادهاند و با مشکل مواجه کردهاند. اکنون در دولت ما، این فشارها به حداکثر رسیده است و خودشان هم در تحلیلهایشان تعجب میکنند که چرا ما سقوط نکردهایم.ما با همراهی کارشناسان، دانشگاهیان، مدیران و فعالان اقتصادی در حال پیگیری مسائل هستیم. جلسات متعددی با استادان اقتصاد، جامعهشناسی و ارتباطات دانشگاهها برگزار کردهایم و دانشگاهها وارد میدان شدهاند. با صنعتگران، اتاق صنعت، اتاق بازرگانی و اصناف نیز جلسات مختلفی داشتهایم. خود من بارها جلسه گذاشتهام و وزیر محترم نیز چندین بار جلسه برگزار کرده است. با کمک آنها تلاش میکنیم موانع را از سر راهشان برداریم و آنها نیز به کمک ما آمدهاند تا بتوانیم مشکلات را حل کنیم.
وی با بیان اینکه «من نمیگویم که توانستهایم همه مشکلات را حل کنیم» گفت: تحریم یک واقعیت است. وقتی نتوانیم نفت خود را بفروشیم، یعنی ارز کمتری خواهیم داشت؛ نه اینکه اصلاً ارز نداشته باشیم، اما کمتر خواهیم داشت. وقتی ارز کمتری داشته باشیم، طبیعتاً با مشکلاتی روبهرو میشویم. باید راهی پیدا کنیم که تا جایی که از دستمان برمیآید، این مشکلات را کمتر و کمتر کنیم.این اتفاق خواهد افتاد، اما تحقق سریع آن دشوار است. وقتی این مسیر را بستهاند، طبیعتاً ما نیز در حال طراحی راههای مختلف با همسایگانمان هستیم. تجارت خود را با آنها گسترش میدهیم و دادوستدمان را بیشتر میکنیم. چون امکان جابهجایی پول را نداریم، طبیعتاً بخشی از مبادلات بهصورت تهاتری انجام میشود.
وی افزود:ارتباط ما با همسایگان بسیار بهتر از گذشته است و کشورهای همسایه همکاری بسیار خوبی با ما دارند. یکی از برنامههایی که در جریان این جنگ، اغتشاشات و تنشها طراحی کرده بودند، ایجاد ناآرامی از شمالغرب و جنوبشرق بود. میگفتند از آنسوی مرزها افرادی وارد میشوند و در این مناطق اغتشاش ایجاد میکنند؛ اما خود کشورهای منطقه اجازه ندادند کسی بهراحتی از آنطرف وارد شود و اغتشاش ایجاد کند.این موضوع بسیار مهمی است؛ یعنی همسایگان ما اجازه ندادند عدهای وارد کشور شوند و باعث اغتشاش شوند. نهتنها اجازه چنین کاری را ندادند، بلکه به ما کمک هم کردند. گفتن این مطالب ساده است، اما رسیدن به این وفاق و همدلی میان همسایگان و در داخل کشور، بهگونهای که همه طرحها و نقشههایی را که آنها کشیده بودند با مشکل مواجه کند، کار سادهای نبوده است.
وی در بخش دیگری از این گفتوگو به مسئله اصلاح نظام بانکی اشاره کرد و گفت:یکی از راههای کنترل تورم، اصلاح همین نظام بانکی است. اکنون نیز وزارت اقتصاد برنامه دارد ناترازیهایی را که در بانکها وجود دارد، مدیریت کند. همچنین جلوی روندی را میگیرد که در آن، بانکها گاهی منابع مالی را صرف خریدها و فعالیتهای غیرتولیدی میکنند. این مسیر ادامه خواهد داشت و برای آن برنامهریزی شده است؛ البته کار سادهای هم نیست.آن زمانی که نماینده و نایبرئیس مجلس بودم، یک صندوق در مشهد دچار مشکل شده بود. هر روز در خیابانها تظاهرات میشد، چون نمیتوانستند پول مردم را پرداخت کنند. نه جمعیت آنقدر زیاد بود و نه حجم پول به این اندازه؛ اما در سراسر کشور هر روز اعتراضاتی شکل میگرفت. آن زمان، به روشی توانستیم آن مشکل را حل کنیم.بانک آینده که شاید ۱۰ برابر آن، یا حتی بیشتر، حجم و گستردگی داشت، بسته شد؛ بدون اینکه اعتراضی شکل بگیرد یا نگرانی خاصی در جامعه ایجاد شود.
وی درباره اصلاح یارانهها نیز گفت:قدم اولی که برداشتیم این بود که پولی را که در ابتدای زنجیره کالاهای اساسی پرداخت میکردیم، به مصرفکننده نهایی بدهیم؛ زیرا در این رفتوآمدهای اداری و فرایندهای خرید، وقتی میخواستند کالایی بخرند، قیمت را بالاتر اعلام میکردند تا دلار بیشتری بگیرند و وقتی میخواستند کالا را به خارج صادر کنند، قیمت را پایینتر اعلام میکردند تا ارز آن را بازنگردانند. بعد هم وقتی کالا وارد بازار میشد، همانطور که همه میدانید، فسادهای مختلفی شکل میگرفت؛ کالا را پنهان میکردند، در جای دیگری مصرف میکردند یا دوباره صادر میکردند. چیزی را که مثلاً با قیمت ۲۸ دلار خریده بودند، در بازار با قیمت ۱۰۰ دلار میفروختند و از این قبیل اتفاقات رخ میداد.اما وقتی این ارز را به مصرفکننده نهایی دادیم، دیگر در آن مسیر امکان شکلگیری تخلف وجود ندارد.