اولویت‌های اقتصادی روی میز دولت جدید

وی می‌افزاید: دولت چهاردهم واقعا در شرایط سختی عملا بر روی کار آمده و واقعا این دولت، کار بسیار سختی خواهد داشت. آبان امسال انتخابات آمریکا را داریم و احتمال پیروزی ترامپ خیلی زیاد است. اروپا هم اکنون دست جناح‌های افراطی افتاده که عملا نگرش‌های سخت‌گیرانه‌ای نسبت به ایران دارند. در داخل کشور هم حالا با مجلسی مواجه هستیم که تقریبا شرایط و طیف خاصی الان در مجلس هستند. افرادی هستند که با بودنشان واقعا باید نگران دولت باشیم که با چنین مجلسی چگونه ۴ سال طی خواهد شد؟ همه این‌ها را با شرایط سخت اقتصادی در نظر بگیرید. میانگین تورم در این سه سال(دولت سیزدهم)، بیش از ۴۰ درصد شد. تورم هم می‌دانید که از سال ۹۷ روند افزایشی داشته و الان هفتمین سال تورم‌های بالا را سپری می‌کنیم. از این منظر، به‌نظرم اولین کاری که دولت چهاردهم باید انجام دهد، ارائه تصویر روشن و شفاف از آخرین وضعیت اقتصادی کشور است که مردم در جریان آن قرار گیرند. برخی نیز که محرمانه و فوق محرمانه است را باید برای رهبری و برخی مدیران ارشد کشور ارسال کنند.
وی درباره شفافیت در اقتصاد نیز معتقد است: همچنان برخی از افرادی که در دولت سیزدهم هستند یا طرفدار این دولت هستند یا آمار‌ها را روشن اعلام نمی‌کنند، یا آمار‌ها دستکاری می‌شود یا آمار‌هایی که به‌نفع دولت سیزدهم است منتشر می‌شود، در حالی که آن تصویر، تصویر شفافی نیست. لذا دولت چهاردهم در اولین اقدام باید تصویر روشن و شفافی از وضعیت اقتصاد ایران به‌صورت محرمانه و هم برای عموم مردم تهیه و منتشر کند، چرا که آنچه دولت تحویل می‌گیرد، به‌نظرم دولتی است که می‌خواهد با شرایط سختی روی کار آید.
پرهیز از رفیق‌بازی در مدیریت
وی می‌گوید: دومین کاری که به‌نظرم دولت باید انجام دهد، بحث تدوین نظام‌نامه و قواعد شایسته گزینی است. توجه کنید که دیدیم در دور اول انتخابات، ۶۰ درصد واجدین شرایط رای ندادند. در دور دوم هم علیرغم همه سفارش‌ها و تاکید‌هایی که رهبران گرایش‌های مختلف داشتند و حتی انتخابات هم دو قطبی شدیدی شده بود، بیش از ۵۰ درصد باز رای ندادند.عملا این وضعیت نشان می‌دهد که مردم بی‌تفاوت و دلسرد شده اند، ناراحت هستند، و واقعا از عملکرد مدیران گله دارند.یکی از مورد‌هایی که واقعا گله‌مند هستند نیز آشنابازی، داماد بازی و رفیق بازی در پست‌های مدیریتی است. در همین چند هفته اخیر می‌بینم واقعا پست‌های هیات مدیره باز برای آشنا‌ها زده می‌شود.
بازگشت مکانیزم ماشه
وی می‌افزاید: کار سومی هم که به‌نظرم دولت باید در همین یکی دو ماهه اخیر دنبال کند، مساله مکانیسم ماشه است. می‌دانید که با مکانیسم ماشه و بازگشت تحریم‌های سازمان ملل در سال ۲۰۲۵، یک سال فاصله داریم. زمانی نداریم که بخواهیم وقت را تلف کنیم. زمان برگزاری انتخابات آمریکا که دو سه ماه دیگر است و تا سر کار آمدن دولت جدید آمریکا و بحث پایان دوره ده ساله برجام و احتمال بازگشت مکانیسم ماشه، یک سال فرصت است؛ لذا دولت الان باید به‌صورت شفاف و روشن، بحث انتظار‌هایی که باید در حوزه رفع تحریم‌ها داشته باشد، منافعی که در حوزه بده بستان رفع تحریم‌ها داشته باشد را باید آماده کند. یعنی باید کاملا دقیق مشخص کند که وقتی می‌خواهد وارد بحث تحریم‌ها شود، چه خواسته‌هایی دارد و چه منافعی را دنبال می‌کند و چه هزینه‌هایی هم باید در این مبادله و داد و ستد انجام شود.این منافع باید کاملا سنجش پذیر و روشن باشد. دیگر مانند دور قبل، خطا‌های دور قبل را انجام ندهیم که صرفا مذاکره‌ها، مذاکره‌های حقوقی بود.بعد از برجام دیدیم که واقعا چه مشکلاتی سر کسب منافع وجود دارد. باید به‌صورت شفاف و روشن، منافع سنجش پذیر در این دور اخیر مذاکره‌ها لحاظ شود. این سه کاری است که باید با فوریت انجام شود.
مهار تورم بدون تکرار اشتباهات گذشته
شقاقی معتقد است: ریشه تورم در اقتصاد، رانت و عمدتا ناترازی‌های اقتصاد کلان به‌اضافه گسست بخش واقعی از بخش پولی اقتصاد است. این موارد هستند که روی سیاست‌های پولی اثر می‌گذارند و سیاست‌های پولی روی تورم؛ لذا اشتباه دولت سیزدهم این بود که مهار تورم را از سیاست‌های پولی انقباضی شروع کرد که من هم می‌دانستم امکان‌ناپذیر است چون ریشه تورم، جلوتر از سیاست‌های پولی است و این به سیاست‌های مالی بودجه‌ای و سیاست‌های بخش واقعی اقتصاد برمی‌گردد؛ لذا دولت باید تدبیر روشن و شناخت دقیق و عمیقی از مهار تورم داشته باشد. آنچه در بانک مرکزی دولت سیزدهم دنبال شد، شکست مفتضحانه‌ای بود که هم به مهار تورم منجر نشد و هم بخش واقعی و بازار سرمایه ما را از کار انداخت. به‌نظرم آقای طیب نیا یا هر مسئول دیگری که مسئولیت دولت را خواهد داشت، باید اولین و مهم‌ترین کارش، مهار تورم باشد و آن اشتباه بانک مرکزی دولت آقای رئیسی را تکرار نکند، چون آن مسیر اشتباه را رفتند و پیامدهایش هم به‌تدریج ظاهر می‌شود.
از اقتصاد عربستان و ترکیه عقب مانده‌ایم
وی می‌گوید: اقتصاد ترکیه، ۱۰ سال پیش به اندازه اقتصاد ایران بود. الان اقتصاد ترکیه دو برابر اقتصاد ایران شده است. اگر مدت دیگری هم تعلل کنیم، به شدت از اقتصاد عربستان و ترکیه عقب خواهیم ماند و قطعا از منطقه و مناسبات منطقه‌ای حذف می‌شویم. ما فرصت نداریم. به اندازه کافی فرصت‌ها را سوزانده‌ایم. بیش از ۱۳ سال است که فرصت از دست می‌دهیم. کشور‌های منطقه با سرعت پیش می‌روند. الان اقتصاد ترکیه دو برابر اقتصاد ایران شده است. اقتصاد عربستان ۴۰ درصد از اقتصاد ایران بزرگ‌تر شده است. ما سرگرم مسائل حاشیه‌ای و بی‌خودی هستیم و از واقعیت‌ها فرار می‌کنیم و به نوعی درگیر توهم و خیالبافی شدیم. حضور آقای پزشکیان به‌نظرم غنیمتی است برای کشور ما که بتوانیم این مسائل حاشیه‌ای توهمی را دور کنیم. الان ۱۳ سال است که گرفتار مسائل حاشیه‌ای شدیم و کشور به اندازه کافی عقب مانده از منطقه هستیم.