کارنامه یکساله پزشکیان نشان میدهد که او بیش از تمرکز صرف بر قدرت اجرایی، تلاش کرده است انعطاف سیاسی را سرلوحه عمل خود قرار دهد. در این مسیر، سیاست مدارا و صبر استراتژیک جایگزین تحکیم یک نگاه حزبی مشخص شده است؛ نمونه آن را میتوان در پس گرفتن لایحه «مقابله با محتوای جعلی» مشاهده کرد، تصمیمی که همسو با افکار عمومی و نخبگان سیاسی بود و نشان داد دولت حاضر است صدای منتقدان چپ و راست را بشنود.
دولت چهاردهم در این یکسال کوشیده است از تنشهای سیاسی دوری کند و گفتمان همگرایی و انسجام را تقویت کند. اگرچه طرحهایی مانند استعفای پزشکیان یا عدم کفایت سیاسی او در حلقههای رادیکال مطرح شد، پاسخهای مدبرانه و نزدیک به نگرش مردم توانست فشارها را تا حد زیادی کنترل کند. این تجربه نشان میدهد که سکوت هوشمندانه و تعامل انتخابی با رسانهها و منتقدان میتواند ابزار مؤثری در مدیریت بحرانهای داخلی باشد.
با این حال، بیشترین حساسیت اخیر متوجه سیاست خارجی است. رئیس جمهور با شفافسازی تحلیلهای خود درباره مذاکره و احتمال جنگ، تلاش کرد موضوعات را با مردم و رسانهها در میان بگذارد. برخی جناحها سعی کردند این موضوع را به نزاعهای سیاسی تبدیل کنند، اما در واقع این مسئله بیشتر به تدبیر و راهبردی برای عبور از بحرانهای احتمالی بازمیگردد. تعامل همزمان نیروی دفاعی و دیپلماسی دولت، نمایانگر رویکردی عملی و واقعبینانه در مواجهه با تهدیدات است.
به نظر میرسد مهمترین درس از این یکسال، ضرورت غنیمت شمردن زمان برای همگرایی سیاسی و رسیدن به مفاهمه ملی باشد. انعطاف سیاسی و شنیدن صدای انتقادها، هم در حوزه داخلی و هم در سیاست خارجی، میتواند مسیر دولت چهاردهم را در عبور از بحرانها هموار کند و مانع از تبدیل مسائل فنی و اجرایی به نزاعهای حزبی شود.
در نهایت، آنچه اهمیت دارد این است که دولت با تأکید بر تدبیر، شفافیت و تعامل، مسیر خود را در فضایی پیچیده و چندلایه ادامه دهد، مسیر دشواری که باید با ادامه سیاست انعطاف و همگرایی، به پیشبرد امور جامعه در وضعیتی میان جنگ و آتشبس بینجامد.
حمیدمیرزایی نژاد-صاحب امتیاز
